Home > E-zines > beleidsb@BBeL > Archief > 12-03-2010 - Opnieuw meer pesticiden in grondwater
12-03-2010 - Opnieuw meer pesticiden in grondwater
Voorop
- Opnieuw meer pesticiden in grondwater
Actueel
- Overschot emissiekredieten levert bedrijven miljarden op
- Vlaamse nieuwbouw energiezuiniger dan norm
- Auto’s niet zo zuinig als wordt beweerd
- Lege staatskas, negatief advies inspectie van financiën en toch miljoenen voor Myrrha
- Ook Commissie Berx pleit voor transparantere voorprocedures
~ Voorop ~
Opnieuw meer pesticiden in grondwater
Pesticidengehaltes in het grondwater waren in 2008 hoger dan in 2006. Dat blijkt uit de meetgegevens van de Vlaamse Milieu Maatschappij (VMM), die halfjaarlijks een pesticidenonderzoek uitvoert op ongeveer 440 grondwatermeetpunten in landbouwgebied. In 2008 was slechts 22 procent van de meetplaatsen vrij van pesticiden. Op meer dan 30 procent van de meetplaatsen werd zelfs een overschrijding van de norm vastgesteld. Het aantal overschrijdingen lag in 2008 bijna 5 procent hoger dan in 2006.
Deze cijfers tonen aan dat het pesticidengebruik in de Vlaamse landbouw een ernstig probleem vormt, met gevoelig impact op ons leefmilieu. Een doeltreffende omzetting van de nieuwe Europese Richtlijn die een duurzaam gebruik van pesticiden moet stimuleren, is daartoe een belangrijke stap. De meetresultaten van VMM tonen eens te meer aan dat een ambitieus actieplan met strikte maatregelen voor België en Vlaanderen absoluut noodzakelijk is.
~ Actueel ~
Overschot emissiekredieten levert bedrijven miljarden op
Het Europese emissiehandelssysteem, dat in het leven geroepen werd om de CO2-uitstoot van de Europese grootindustrie te verlagen, schiet drastisch tekort. In plaats van te zorgen voor effectieve reducties bij CO2-intensieve sectoren, zorgt dit systeem voor monsterwinsten voor individuele bedrijven.
De handel in emissierechten is het vlaggenschip van het Europese klimaatbeleid. Alle grote Europese bedrijven zijn erin opgenomen. Jaarlijks moeten de bedrijven hun uitstoot ‘dekken’ met de hen toegekende rechten. Een bedrijf dat meer CO2 uitstoot dan de rechten waarover het beschikt, kan rechten bijkopen op de internationale markt. Een bedrijf dat rechten teveel heeft, kan verkopen.
De voorbije jaren deelde de overheid de emissierechten gratis uit. Met gulle hand zo bleek. Bond Beter Leefmilieu becijferde al dat de handel in emissierechten de Vlaamse grootindustrie de voorbije jaren 80 miljoen euro opleverde.
Door de economische crisis is het overschot aan verdeelde gratis emissierechten nog sterk toegenomen. Een studie van de Britse organisatie Sandbag toont aan dat 10 grote Europese bedrijven dankzij een overschot aan emissierechten in 2008 maar liefst 500 miljoen euro winst konden opstrijken. De komende 3 jaar zou die winst kunnen oplopen tot 3,2 miljard euro. Dit is meer dan het dubbele van de 1,5 miljard euro die Europa in haar economisch herstelplan wil investeren in hernieuwbare energie en schone technologieën. ArcelorMittal is koploper bij de winstmakers. Dit bedrijf zou in de periode van 2008 tot 2012 kunnen rekenen op een overschot van 100 miljoen ton emissierechten, goed voor 1,4 miljard euro.
~ Actueel ~
Vlaamse nieuwbouw energiezuiniger dan norm
Vier jaar na de invoering van de energieprestatieregelgeving in Vlaanderen, halen de nieuwe Vlaamse woongebouwen betere energiewaarden. De tot eind 2009 ingediende EPB-aangiften tonen aan dat het gemiddelde E-peil van een nieuwbouwwoning is verbeterd. In de praktijk wordt nu 20 procent energiezuiniger gebouwd dan de minimumnorm van de voorbije jaren (E100). Het gemiddelde E-peil voor vergunningsaanvragen daalde in 2006, 2007 en 2008, van E86 tot E82 en verder naar E80. Hiermee ligt het gemiddelde E-peil in 2008 op hetzelfde niveau als de nieuwe minimumeis E80, die van kracht is voor vergunningsaanvragen vanaf 2010. De norm van de overheid holt de werkelijkheid op de bouwmarkt dus met twee jaar achterna.
De evolutie op de bouwmarkt zit goed, maar er is nog een lange weg te gaan. Binnenkort wordt de herziene Europese Energieprestatierichtlijn van kracht. Volgens deze richtlijn moeten nieuwe woningen vanaf 2020 voldoen aan de bijna-nul energienorm, zie ook dit artikel. Om de evolutie van E80 naar een bijna-nul energiewoning te maken, zal onze bouwcultuur nog drastisch moeten veranderen. Dat het kan, is nu wel duidelijk. Nooit eerder stond de bouwbeurs Batibouw zo sterk in het teken van energiezuinig bouwen. Ook de term ‘passiefhuis’ klinkt hoe langer hoe vertrouwder in de oren. De bestaande passiefhuizen tonen overigens aan dat energiezuinig bouwen, ook vandaag al zeer haalbaar is. Wat Bond Beter Leefmilieu betreft moeten we niet meer wachten tot 2020 voor we echt energiezuinig gaan bouwen. We bouwen nu immers de huizen van de toekomst. En in die toekomst moeten we ons energiegebruik drastisch minderen.
~ Actueel ~
Auto’s niet zo zuinig als wordt beweerd
Uit een Nederlandse studie die VRT woensdag in het nieuws bracht, blijkt dat de een klassieke wagen in werkelijkheid 15 tot 20 procent meer verbruikt dan de Europese standaarden laten uitschijnen. Voor de categorie van zuinige wagens, de hybride en kleine modellen, loopt dat verschil op tot 40 procent. In absolute getallen blijft het verbruik van deze laatste categorie wel het laagst.
Het verschil tussen het opgegeven verbruik en het reële verbruik valt volgens de studie onder andere te verklaren door het gebruik van verouderde testcycli waarop de Europese normering gebaseerd is. De huidige testcyclus - ontworpen in 1958 - houdt te weinig rekening met rijden op autosnelwegen en schenkt te veel aandacht aan rijden in stadsverkeer. Naar aanleiding van de studie zei Jos Delbeke, directeur-generaal klimaat bij de Europese Commissie, gisteren dat de uitstootcijfers met 20 procent zullen worden bijgesteld. Ook de testcyclus zal worden herzien.
De kloof tussen de reële uitstoot van onze personenwagens en de normen die Europa op dit moment voorschrijft voor zuinige wagens is veel groter dan tot nu toe aangenomen. De inspanningen zullen dus navenant moeten zijn, wil de transportsector de vooropgestelde reducties in broeikasgassen realiseren. Het beleid rekent voor deze reducties immers vooral op de zuinigste auto’s.
De vraag is of de overheid bereid is om de consument correct in te lichten over het werkelijk verbruik van zijn (toekomstige) wagen. De federale Belgische regering moet zich bovendien de vraag stellen of ze de budgetten voorzien voor de ecopremies voor zuinige wagens niet op een meer kosteneffectieve manier kan inzetten. Geen enkele wagen op de Belgische markt haalt immers de voorziene uitstootnorm, die recht geeft op premies.
In Nederland overweegt de overheid om haar beleid aan te passen aan de nieuwe inzichten. In ons land lijkt de overheid vooral de belangen van de autolobby te dienen.
~ Actueel ~
Lege staatskas, negatief advies inspectie van financiën en toch miljoenen voor Myrrha
Vorige week besliste de federale regering om miljoenen te investeren in een nieuwe nucleaire onderzoeksreactor Myrrha. Bij monde van onze premier staat deze testreactor voor ‘de toekomst van de duurzame energievoorziening’. We berichtten eerder al over deze fata morgana van de nucleaire energie.
In de periode 2010-2014 wordt er door de federale overheid ruim 60 miljoen euro vrijgemaakt voor het opstarten van Myrrha. In totaal zou de regering over een periode van twaalf jaar 384 miljoen investeren. Miljoenen die niet in de begroting waren voorzien. Maar geen nood, ondanks het negatieve advies van de Inspectie van Financiën besliste onze regering om voor de zoveelste keer belastinggeld te dumpen in de bodemloze putten van de nucleaire sector. De miljoenen die voor deze onbewezen technologie met groot proliferatierisico worden tevoorschijn getoverd, zouden beter worden ingezet in echte oplossingen: energiebesparing en hernieuwbare energie.
~ Actueel ~
Ook Commissie Berx pleit voor transparantere voorprocedures
Net zoals het Vlaams parlement maakte recent ook de Commissie Berx haar bevindingen over versnelling van procedures bekend. Deze expertencommissie – genoemd naar haar voorzitter Cathy Berx, gouverneur van de provincie Antwerpen – werd in het leven geroepen door de regering om voorstellen uit te werken voor vlottere procedures bij grote investeringsprojecten.
De Commissie Berx tot de vaststelling dat alles staat of valt met een betere voorbereiding van het project. Ze treedt daarbij de conclusies van het Vlaams Parlement bij. De commissie adviseert “een resolute keuze voor een breed voortraject en brede verkenningsfase met een vergelijking van alternatieven, effectbeoordeling, participatie en ruimtelijk ontwerp.” Het is in deze fase dat de fundamentele discussie over de kern van het probleem, het nut en de noodzaak van de projectalternatieven met hun consequenties moet plaatsvinden. Een volgehouden overleg met stakeholders en maatschappelijke belangengroepen loont, aldus de commissie. Meer nog, “ informatie, communicatie, inspraak en participatie zijn de essentie zelf van de overleg- en besluitvormingsprocessen in grote projecten. Investeer daarin als een integraal deel van professioneel project- en procesmanagement.”
De comissie boog zich ook over de volgende stappen in het proces. Na de voorfase is het tijd om een voorkeur uit te spreken voor één bepaalde oplossing. Dit voorkeursbesluit legt meteen ook de hoofdlijnen van een investerings- of infrastructuurproject vast. Hierna volgt een formele inspraakronde, waarna het gekozen alternatief moet uitmonden in een planvaststellingsbesluit. Dit planvaststellingsbesluit vormt een echte politieke beslissing, die het ene overgebleven alternatief in detail en ten gronde uitwerkt. In dit zelfde besluit wordt ook de formele MER, als apart document, geïntegreerd.
Inspraak en participatie blijven voor de Commissie belangrijke instrumenten gedurende dit hele proces.
