Home > E-zines > beleidsb@BBeL > Archief > 09-07-2010 - Europese Commissie houdt studies over biobrandstoffen achter
09-07-2010 - Europese Commissie houdt studies over biobrandstoffen achter
Voorop
- Europese Commissie houdt studies over biobrandstoffen achter
Actueel
- Ozon piekt, beleid slaapt verder
- Meest milieubelastende landbouwbedrijven krijgen ook meeste subsidie
- Bezwaarschrift tegen steenkoolcentrale in Antwerpen
- Grote Britse bedrijven willen assertiever productbeleid
- Geen vergunning meer nodig voor zonnepanelen
- Reparatiedecreet legt zwaktes nieuwe decreet ruimtelijke ordening bloot
- Europese Commissie start publieke consultatie over MER-richtlijn
- Biologische landbouw bevordert natuurlijke plaagcontrole
~ Voorop ~
In een poging om haar beleid inzake biobrandstoffen te redden, is de Europese Commissie zo ver gegaan om belastende studies achter te houden, zo blijkt uit een rapport dat persbureau Reuters publiceerde.
Europa wil tegen 2020 het transport voor 10% op hernieuwbare energie laten rijden. In de eerste plaats zet ze daarbij in op biobrandstoffen als alternatief voor fossiele energie. Maar meer en meer wordt duidelijk dat biobrandstoffen helemaal niet CO2-neutraal zijn. In vele gevallen blijkt juist dat ze de uitstoot van CO2 bevorderen.
De Europese Commissie liet wel studies uitvoeren naar de impact van de teelt van biobrandstoffen, maar wilde de resultaten ervan niet vrijgeven. Een aantal Europese milieuverenigingen startten daarop een rechtszaak tegen de Europese Commissie om inzicht te kunnen krijgen in de Europese studies. Die studies tonen duidelijk aan dat biobrandstoffen voor ernstige milieuproblemen kunnen zorgen. Dit zorgt voor enorme verdeeldheid binnen de Europese Commissie. Uit intern mailverkeer blijkt dat leden van de Europese Milieucommissie ervoor pleiten om de Europese biobrandstoffenpolitiek te herzien. Andere commissies denken daar echter anders over.
Zo tracht de Commissie Landbouw binnen Europa op alle mogelijke manieren de wetenschappelijke bevindingen over de nefaste effecten van biobrandstoffen te minimaliseren en onderuit te halen. Zij wil er alles aan doen om de ‘inconvenient truth’ over biobrandstoffen achter te houden en tracht wetenschappelijke waarheden te verbergen achter de Europese klimaatpolitiek.
De inzet van biobrandstoffen zal een enorme impact hebben op het wereldwijde landgebruik. Om Europa’s honger naar biobrandstoffen te stillen, zou naar schatting 4,5 miljoen hectare extra land, een oppervlakte zo groot als Denemarken, nodig zijn tegen 2020. Willen we vermijden dat de – met goede bedoelingen in het leven geroepen - promotie van biobrandstoffen als een boemerang in ons gezicht terugkomt, moet Europa openlijk vragen durven stelen bij haar biobrandstoffenpolitiek. Zoniet, dreigen we onder het mom van de aanpak van de klimaatcrisis, andere gigantisch problemen te veroorzaken.
Eind dit jaar zou de Europese Commissie met haar langverwachte rapport over de effecten van indirect landgebruik naar buiten moeten komen, we rekenen op België als Europees voorzitter om daar de nodige conclusies uit te trekken.
Sara Van Dyck
~ Actueel ~
Gisteren meldde de Vlaamse Milieumaatschappij dat de waarschuwingsdrempel voor ozon in Vlaanderen voor het eerst dit jaar overschreden werd. De droeve eer van de eerste overschrijding viel dit jaar Aarschot te beurt. “Ozon, een afgezaagd liedje” was de titel van een persbericht van Bond Beter Leefmilieu uit de zomer van … 2003. We zijn vandaag zeven jaar later, en bij de eerste hitte van het jaar zijn de ozonpieken er weer. Al meer dan tien jaar vraagt BBL om structurele maatregelen, al meer dan tien jaar blijft het antwoord van de overheid uit. De grootste boosdoener is het groeiende verkeer. En net daar faalt het Vlaams beleid. Door een onoordeelkundig beleid van ruimtelijke ordening en infrastructuur, wordt de groei van het verkeer gestimuleerd in plaats van geremd. Echte verkeersremmende maatregelen zoals de invoering van een slimme kilometerheffing, worden op de lange baan geschoven.
~ Actueel ~
Het huidige Europese Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB) stimuleert de landbouwers niet om duurzaam te produceren. Integendeel, intensieve bedrijven die praktisch geen publieke diensten leveren, blijken de hoogste subsidiebedragen te ontvangen, terwijl extensieve, natuurvriendelijke en biologische bedrijven net veel minder rechtstreekse steun krijgen. Dat staat in een nieuw rapport van Birdlife, ‘Reality Check. Are Common Agricultural Policy subsidies paying for environmental quality?’.
De studie onderzoekt de situatie in Spanje, Duitsland en Tsjechië. Voor een gedetailleerde analyse van de hele Europese budgetbesteding is de kwaliteit van de data die door de lidstaten worden aangeleverd vaak nog (te) laag.
Een aantal trends komen toch al duidelijk naar voor. Vooral daar waar steun nog gebaseerd is op historische referenties, bestaat er een perverse, omgekeerd evenredige link tussen de hoogte van de steunbedragen en de duurzaamheid van de landbouwpraktijken. Milieuschadelijke praktijken zoals vervuiling en overconsumptie van grondwater, het ontbreken van landschapselementen, hoge nitraatuitspoeling, etc. krijgen de hoogste steunbedragen.
~ Actueel ~
Vorige week diende Bond Beter Leefmilieu samen met Greenpeace, Natuurpunt en WWF een bezwaarschrift in tegen de milieuvergunningsaanvraag van E.ON voor een nieuwe steenkoolcentrale in Antwerpen. We schreven eerder al over de intentie van E.ON om een steenkoolcentrale te bouwen in de haven van Antwerpen (zie hier en hier).
E.ON lichtte haar plannen voor deze steenkoolcentrale toe op twee druk bijgewoonde hoorzittingen in het districtshuis van Berendrecht-Zandvliet-Lillo. Hier bleek alvast dat de buurtbewoners allerminst warm lopen voor een nieuwe steenkoolcentrale in hun achtertuin. Terecht. De uitstoot van verzurende emissies en fijn stof – die in de haven nu al problematisch is - zal door de bouw van deze centrale alleen maar toenemen. Bovendien zal er jaarlijks meer dan 6 miljoen ton CO2, of 8% van de Vlaamse CO2-uitstoot, de lucht in geblazen worden. En dan hebben we het nog niet gehad over de impact van steenkool, een inherent vervuilende energiebron waarvan de ontginning gepaard gaat met heel wat milieu- en gezondheidsproblemen. Als klap op de vuurpijl bleek vorige week overigens dat E.ON met de aankoop van haar steenkool paramilitaire organisaties in Colombia meefinanciert (zie hier)
Redenen genoeg om de plannen van E.ON op te bergen. Vorige week bleek alvast dat uittredend minister Magnette daar anders over denkt. Hij besliste om een productievergunning aan E.ON te verlenen. De vraag is nu of de provincie Antwerpen, die zich binnenkort moet uitspreken over de milieuvergunningsaanvraag, niet dezelfde fout maakt.
~ Actueel ~
Het 'Designing Out Waste Consortium' , dat bestaat uit een aantal grote bedrijven zoals Unilever, Royal Mail, Veolia en Asda (onderdeel van Wal-Mart) en de milieudenktank Green Alliance, heeft een oproep gedaan aan de Britse overheid. Het consortium vraagt de overheid om te helpen met het reduceren van de milieu-impact van de producten die ze produceren en verkopen.
Het consortium wil afval (en milieu-impact in zijn totaliteit) proactief vermijden. Dit kan onder meer via eco design. Hiertoe moeten commerciële- en beleidsinitiatieven samensporen. Er is dus nood aan een ambitieus productbeleid in eigen land, op Europees en op globaal niveau.
Zo vindt het consortium dat de overheid een kader moet ontwikkelen dat:
De bedrijven willen niet dat de keuzelast van het duurzaam aankopen bij de consument wordt gelegd. Bedrijven zijn zelf verantwoordelijk zijn voor het consequent aanbieden van steeds duurzamere producten. De overheid kan en dient hiervoor het kader te voorzien.
Het Vlaamse afvalbeleid zou een goede springplank moeten bieden ook bij ons een gelijkaardig initiatief op te starten. Hoe meer landen of regio’s hier Europees voor pleiten, hoe groter de kans dat dit ook op Europees niveau wordt opgepikt.
~ Actueel ~
Binnenkort zal je zo goed als overal zonnepanelen kunnen plaatsen zonder dat je daar een stedenbouwkundige vergunning nodig hebt. Dit wordt geregeld in het zgn. reparatiedecreet, dat wijzigingen aanbrengt aan het nieuwe decreet ruimtelijke ordening (zie ook volgend artikel). Het voorstel werd ingediend door Bart Martens (sp.a), Wilfried Vandaele (N-VA) en Lode Ceyssens (CD&V) en donderdag goedgekeurd op de laatste zitting van het Vlaams parlement.
Zonnepanelen of zonneboilers die geïntegreerd zijn in het dakvlak, zijn al een tijdje in algemene zin vrijgesteld van een stedenbouwkundige vergunning. Voor mensen die in een verkaveling wonen geldt die vrijstelling vaak niet, omdat heel wat verkavelingsvoorschriften het materiaalgebruik op daken meestal beperken tot bijvoorbeeld pannen en leien. In dat geval is voor de plaatsing van zonnepanelen toch een stedenbouwkundige vergunning nodig en moet bovendien een afwijking van de verkavelingsvoorschriften worden aangevraagd, wat in veel gevallen ook nog eens de goedkeuring van de andere bewoners van de verkaveling vereist. Die omslachtige procedure zorgt voor heel wat administratieve overlast, minder zonnepanelen en meer klimaatimpact.
Door de aanpassing van het decreet is vanaf nu geen stedenbouwkundige vergunning meer nodig voor het plaatsen zonnepanelen en zonneboilers op een woning in een verkaveling. Wel blijft de mogelijkheid bestaan dat het plaatsen van zonnepanelen in stedenbouwkundige voorschriften uitdrukkelijk wordt verboden, bijvoorbeeld omwille van erfgoedredenen.
~ Actueel ~
Donderdag werd in het Vlaams parlement het zgn. reparatiedecreet voor de ruimtelijke ordening goedgekeurd. Zoals de naam al zegt moet dit het nieuwe decreet op de ruimtelijke ordening repareren. Dat nieuwe decreet ruimtelijke ordening werd vorig jaar vlak voor de verkiezingen in sneltreinvaart door het parlement gejaagd, ondanks veelvuldige kritiek van diverse adviesraden en van de Raad van State. De teksten waren volgens de verschillende raden verre van rijp. Alle geraadpleegde adviesorganen hadden heel wat vragen bij de werkbaarheid in de praktijk van de wetsvoorstellen. Ook vanuit de milieu- en natuurverenigingen waren we allesbehalve enthousiast over dit nieuwe decreet.
Al die bemerkingen werden echter straal genegeerd, de regering zette door. Politieke berekening heeft het toen duidelijk gehaald van de nood aan kwalitatief wetgevend werk. Dit alles was duidelijk electoraal gemotiveerd: bij de verkiezingen moest uitgepakt kunnen worden met een nieuw decreet. Het gevolg kennen we vandaag: enkele maanden na de inwerkingtreding al, moet een lange lijst van wetsartikels – meer dan zestig ! – gerepareerd worden. Goed bestuur, inderdaad.
~ Actueel ~
De Europese Commissie organiseert een publieke consultatie over de toepassing van milieueffectrapportages. Bedoeling is om de MER-richtlijn te evalueren en te verbeteren. Daarbij zullen onderwerpen aan bod komen zoals de kwaliteit van het MER-proces, publieke betrokkenheid, de rol van milieu-administraties, MER-plichtige activiteiten, afstemming met andere beleidsdomeinen zoals klimaatverandering en biodiversiteit,…
Elke burger, vereniging of overheid kan tot 24 september voorstellen indienen bij de Commissie. Die wil tegen begin volgend jaar een herziening voorberieden. Bond Beter Leefmilieu zal zeker een reactie indienen op basis van onze - niet altijd even goede - ervaringen met milieueffectrapporten in Vlaanderen.
~ Actueel ~
Biologische landbouw stimuleert biodiversiteit en leidt tot evenwichtige ecosystemen. Een grotere diversiteit aan natuurlijke roofdieren en een gezond evenwicht tussen verschillende ziekteverwekkers en roofdieren resulteert in een betere natuurlijke plaagcontrole. De biologische landbouwpraktijken maken dus beter gebruik van deze functionele ecosysteemdienst. Dat staat te lezen in het nieuwe nummer van het wetenschappelijke tijdschrift Nature.
Amerikaanse onderzoekers vergeleken biologische met conventionele aardappelvelden. Ze stelden vast dat het overvloedige gebruik van breedwerkende pesticiden naast de ziekteverwekkers ook de natuurlijke vijanden van de plaag aantast en zo leidt tot een verstoring van het ecosysteemevenwicht en vermindering van de biodiversiteit. Daardoor verzwakt de capaciteit voor natuurlijke plaagbestrijding. Zelfs de traditionele, massale inzet van één type natuurlijke vijand is minder doeltreffend dan een evenwichtig ecosysteem waarin verschillende natuurlijke vijanden aanwezig zijn. Dat laatste is het resultaat van de biologische landbouwmethode. Daarenboven stelden de onderzoekers vast dat de biologische velden grotere aardappelplanten opleverden.