Thema’s
Milieublog archief
Home > Milieublog > juni 2009
Milieublog archief: juni 2009
BONN: Onderhandelingsmachine draait droog
2009
“Als de planeet een bank was, zou ze al gered zijn”
De laatste sessie van de twee weken onderhandelingen loopt af.
De onderhandelaars op de klimaatbijeenkomst in Bonn produceerden en bediscussieerden voor het eerst tekst op papier. Dat was dringend nodig. Maar als je alle engagementen optelt, stel je vast dat we nog altijd veel te veel broeikasgassen zullen uitstoten. De som van engagementen vermindert de uitstoot slechts marginaal. En dat in tijden waarin de wetenschap ons luid en duidelijk zegt dat drastische reducties voortdurend dringender worden.
Op de agenda voor deze onderhandelingssessie stond de ambitie om een doelstelling te definiëren voor de emissies van de industrielanden. Ze is er niet gekomen.
In plaats van te vertrekken van wat nodig is, lijkt elk land gefocust op de vraag hoe ze zich kunnen verbergen achter anderen, om zo met de minste inspanning weg te komen. Japan vertrok van de Amerikaanse basis voor haar eigen doelstelling. Australië en de EU laten hun doelstelling afhangen van wat de andere doen.
Er ligt geen geld op tafel van de industrielanden om de impact van klimaatverandering in het Zuiden te dekken. Evenmin is er geld om te helpen een op duurzame energie gebaseerde economie te bouwen. Zonder die financiering is het niet realistisch en zelfs onredelijk om te verwachten dat de ontwikkelingslanden ergens mee akkoord zullen gaan. De industrielanden zijn zich daar perfect van bewust. Maar ze verbergen zich achter tactische spelletjes.
Je kunt niet oneindig blijven weigeren te doen wat nodig is. Uit hun acties is het duidelijk dat sommige landen, zoals Japan en Canada, eigenlijk geen akkoord willen.
Dat neemt niet weg dat de ingrediënten voor een goed akkoord in December in Kopenhagen wel degelijk in de teksten zitten, die hier in Bonn besproken zijn. Ook België leverde daar een positieve bijdrage toe. Bijzonder belangrijk is het voorstel dat Brazilië indiende in naam van 37 ontwikkelingslanden, waarbij ze formeel voorstellen om de doelstellingen voor industrielanden vast te leggen op ten minste 40% in 2020 onder het niveau van 1990. Daardoor ligt er formeel een concreet voorstel dat in Kopenhagen moet worden besproken.
De wetenschap zegt dat er nog altijd tijd rest, om de klimaatverandering onder controle te houden. Het grote probleem is dat de politieke wil en ambitie te beperkt zijn.
De bomen hier buiten de onderhandelingszalen dragen boodschappen. Een van de meest frappante is: “if the planet were a bank, you’d bailed it out already”. Als de planeet een bank was, zou ze al gered zijn.
Aan het eind van de twee weken hebben we nog altijd geen gedeelde visie op hoe we de economie terug kunnen laten opleven en de duurzame energietoekomst kunnen realiseren. De machine draait, maar ze heeft te weinig kracht. Dat alles nu op tafel ligt, heeft vele voordelen. Het maakt duidelijk waar de grote lacunes zitten. Het toont ook dat de elementen voor een goed akkoord wel degelijk aanwezig zijn.
De regeringsleiders zijn zich te weinig bewust van de hoge nood aan een akkoord op het einde van dit jaar, in Kopenhagen. Dat is onaanvaardbaar. En we hebben een economisch klimaatreddingspakket nodig van de wereldleiders wanneer ze elkaar volgende maand in Italië zien op de G8, en in september op de VN Algemene Vergadering in New York.
12 juni 2009 | Bram Claeys
BONN: een draak van een adder
2009
We zouden het in alle procesonderhandelingen bijna vergeten, maar de bedoeling van klimaatconferenties is uiteindelijk het beperken van de uitstoot van broeikasgassen. Vanmorgen ging het eindelijk nog eens over hoe je de doelstellingen voor de verschillende landen zou kunnen berekenen. Zo wil Zuid-Afrika onder andere het GDP/capita gebruiken, wat een maat is voor de welvaart van een land. Wat volgde was een interessante discussie tussen EU, Filippijnen, Japan, India en Zuid-Afrika.
Voorlopig blijft het echter bij principediscussies. Alle delegaties – van de industrielanden en de grote ontwikkelingslanden - vinden het nog veel te vroeg om al echt concrete doelstellingen af te spreken.
Maar ze zullen op een gegeven moment toch eens door de appel moeten bijten. De industrielanden lijken in de praktijk vooral te gaan voor een soort van aankondigingpolitiek. De ene na de andere lanceert de eigen voornemens. Gisteren Japan bijvoorbeeld, daar kon u gisteren in deze blog al over lezen. De EU heeft al een tijdje haar 2020 pakket... Op een gegeven moment zullen we zo alle voornemens op kunnen tellen, en een gemeenschappelijke doelstelling hebben.
Er zit echter een draak van een adder in het gras: de som moet natuurlijk wel leiden tot emissiereducties die de klimaatverandering tegen houden. En dat is nu manifest niet het geval. De Japanse doelstelling van gisteren is bijvoorbeeld veel te beperkt. Ook de EU doelstelling valt buiten de ranges die volgens het IPCC nodig zijn.
Een bijzonder interessante nieuwe rekensom is net gepubliceerd in Nature, en toont dat alle vandaag genomen engagementen, inclusief de voorstellen in de USA, ons regelrecht naar een klimaatcatastrofe leiden. De kans dat de opwarming onder 2°C blijft met de huidige engagementen is zo goed als nihil. De onderhandelende partijen moeten dan ook dringend van koers veranderen.
Misschien is de huidige sluipende bottom-up besluitvorming niet de slimste aanpak. Misschien is een objectieve, op wetenschap gebaseerde aanpak zoals die van Zuid-Afrika wel de nodige resultaten leveren. Ook de EU heeft in haar voorbereidende documenten scenario’s ontwikkeld op basis van objectieve verdelingscriteria.
Ik denk dat het zeer zinnig zou zijn er verder op te bouwen.
11 juni 2009 | Bram Claeys
BONN: Japanse doelstelling op troebel water?
2009
Live van achteraan de plenaire zaal in Bonn: Japan kondigt zijn middellange termijn klimaatdoelstelling aan. Zeer belangrijk, en verwacht voor vandaag. We schreven een artikel in de Eco om de creatieve rekenkunde van Japan te onthullen. En inderdaad, ze proberen een olifant te maken van een muis.
Japan wil zijn uitstoot beperken tot 15% onder het niveau van 2005. Ze stellen dit voor als een zeer transparante en ambitieuze doelstelling. In de woorden van de Japanse delegatieleider: "based on clear blue water". Maar helder is deze doelstelling allerminst. In vergelijking met 1990 betekent dit een vermindering met 8%. De Japanse doelstelling voor 2012 is -6%. Kan een economische grootmacht als Japan echt niet beter dan een magere 2% beter?
Dit is zeer ontoereikend. De Japanse doelstelling steekt zeer mager af ten opzichte van de Europese ambitie om 30% te verminderen tegen 2020. Ze is valt buiten de 25-40% reductie die volgens het VN Klimaatpanel nodig is.
Gisteren kloegen verschillende ontwikkelingslanden aan dat de gecombineerde aangekondigde doelstellingen van de industrielanden niet voldoende zijn, ten opzichte van wat nodig is om de klimaatverandering tegen te houden. Ze hebben gelijk.
De EU moet zeer scherp reageren op de Japanse doelstelling. Zij kunnen beter.
10 juni 2009 | Bram Claeys
BONN: Financiënministers saboteren klimaatonderhandelingen
2009
Eerste dag dat ik hier in Bonn de klimaatonderhandelingen bijwoon. En het belangrijkste nieuws komt eigenlijk van buiten Bonn, uit Luxemburg, om precies te zijn. In Bonn zelf is men volop bezig teksten te compileren, en dat is voor het eerst sinds de onderhandelingen startten in Bali in 2007. Het zijn dus drukke en koortsachtige onderhandelaars die door de gangen van het gigantische Maritim hotel racen.
Maar Luxemburg dus: de Europese financiënministers slaagden er vandaag in Luxemburg niet in een akkoord te bereiken, met concrete cijfers voor de financiële steun voor klimaatinvesteringen in ontwikkelingslanden. Hier in Bonn dreigt dit een zeer slecht signaal te zenden naar de onderhandelaars uit het Zuiden.
Want de gesprekken in Bonn moeten de grondslagen leggen voor een nieuw klimaatakkoord, in Kopenhagen eind dit jaar. Over dat klimaatakkoord zei de Europese Commissie: “geen geld, geen akkoord”. Volgende week hebben de staats- en regeringsleiders hun vergadering. Het is nu aan hen wel duidelijke engagementen te nemen. De leiders van de EU moeten de top van juni gebruiken om hun koolstofschuld aan de ontwikkelingslanden af te betalen.
De financiënministers negeerden het advies van hun eigen experts. Die schuiven een globaal bedrag van 100 miljard euro naar voor om ontwikkelingslanden te helpen hun uitstoot te verminderen. Alsof dat niet genoeg is, stellen de ministers wel duidelijk dat het geld dat vrijgemaakt wordt om de eigen uitstoot te compenseren, moet meetellen in de engagementen voor steun aan ontwikkelingslanden. Je kunt de Raadsconclusies hier lezen.
Nee, wat we nodig hebben in plaats van dit hazengedrag, is een duidelijk akkoord:
- een adequate bijdrage van publieke financiering in de grootteorde van 35 miljard euro per jaar, voor klimaatactie in ontwikkelingslanden, door de EU,
- een degelijk mechanisme om die financiering te genereren, onder toezicht van de VN, met bijvoorbeeld een veiling van of taks op emissierechten,
- een garantie dat de financiering nieuw en additioneel is ten opzichte van bestaande engagementen voor EU ontwikkelingshulp.
9 juni 2009 | Bram Claeys
|
12-06-2009 |
contact | disclaimer | zoek | privacy | abonneer op de babbels | vacatures | sitemap | in english |