Borgerhoff & Lamberigts (2020)

De klimaatvluchteling - Dirk Vanderlinden

Borgerhoff & Lamberigts (2020)

Johan Van den Broek verliest zich graag in boeken, en stapelt die liefst zo hoog mogelijk. Hij houdt van de natuur en is, zoals elk weldenkend mens, bezorgd om zijn omgeving. Hij is wetenschapper (bioloog), milieukundige en ruimtelijk planner. Hij werkt ruim 35 jaar in de Vlaamse natuur- en milieuwereld. Daarnaast werkte hij ook als freelance auteur voor diverse uitgeverijen en voor Argus (voorheen Stichting Leefmilieu). Regelmatig bespreekt hij een boek voor Bond Beter Leefmilieu.

De klimaatvluchteling

De klimaatvluchteling, een jonge vrouw vecht voor haar geliefde en haar geboortestad

Een thriller. In de bibliotheek werd het boek op de rugzijde dan ook voorzien van een revolver. Het maakt deel uit van een reeks thrillers, de reeks van de VanDiesel company. Die bestaat uit een tiental mensen. De groep is internationaal samengesteld, alle leden beschikken over behoorlijk wat kennis en vaardigheden, ze hebben een zeer uitgebreid netwerk, ze kunnen terugvallen op informatie en steun van diverse spionagediensten en de groep wordt niet gehinderd door geldgebrek. Zoals gebruikelijk in een thriller is er een verhaal en zijn er diverse verhaallijnen. In de opbouw wordt afwisselend een stapje gezet in elk van de verhaallijnen.

Het verhaal speelt zich af op diverse plaatsen in Europa. Centraal staat Venetië. De hoofdpersoon, Eva Rossi, is een klimaatactiviste. Ze wil Venetië beschermen tegen de effecten van de klimaatverandering. Venetië is charmant, verleidelijk, romantisch, intrigerend, … maar ook kwetsbaar. Water wil Venetië bezitten en bezetten, de stad zakt weg, en instromend zeewater is ongeremd. De klimaatverandering zorgt ervoor dat de kwetsbaarheid geleidelijk toeneemt. In zijn bejubelde roman Grand Hotel Europa voegt Ilja Leonard Pfeijffer een bedreiging toe: massatoerisme.

Een toegankelijke thriller, geschikt om snel te lezen. Maar het klimaatverhaal is vooral decor.

Is klimaat het decor? Ja en nee. In de inleiding betoogt de auteur dat hij klimaatverandering een dermate belangrijk thema vindt dat hij niet aarzelde om voor dit onderwerp te kiezen. Eerder geplande onderwerpen werden uitgesteld. Uiteraard is het geen betoog over hoe klimaatverandering in zijn algemeenheid veroorzaakt wordt, en wat wie kan doen, gelukkig maar. Het boek laat zien wat de effecten kunnen zijn in een samenspel tussen milieu/klimaat en maffiose praktijken.

Als individuen persoonlijke belangen boven de gemeenschappelijke belangen stellen, andere normen en waarden hanteren, en geld boven alles stellen, loopt het fout voor de gemeenschap. Aan de andere kant is de keuze van de titel misleidend. Een “klimaatvluchteling” is een  persoon die zijn of haar leefomgeving ontvlucht omwille van de gevolgen van klimaatverandering. Het meest tot de verbeelding sprekende voorbeeld is het ontvluchten van een eiland dat tergend langzaam wegzinkt in de zee door de stijging van de zeespiegel. In het boek is een klimaatvluchteling iemand die op de vlucht is omdat ze verdacht wordt van een moord, en die eventuele moord wordt gelinkt aan haar idealisme, strijden vóór het klimaat. Uiteraard staat het auteurs vrij om betekenissen toe te voegen aan woorden, maar toch, het is misleidend. Aanvullend, de gevolgen van de klimaatverandering voor Venetië, en de eventuele adaptatie hadden ruimer aan bod kunnen komen. Ze worden gebruikt voor het doel van het boek, het schrijven van een thriller. Het weze helder, daar is niets mis mee.

Het is een toegankelijke thriller, geschikt om snel te lezen. Hij speelt met ruimte (het verhaal speelt zich op diverse plaatsen tegelijkertijd af), maar niet met tijd. Hij schrijft in een eenvoudige, vlotte taal, zonder veel omwegen. Uiteraard wordt er ook een dwaalspoor uitgezet. En, zoals steeds worden er vragen gesteld en verbanden gesuggereerd. Ideaal om, luierend in je hangmat, twee namiddagen aan het zwembad door te brengen. Toeval bestaat écht en speelt een (te) grote rol, maar goed, het is een blijft fictie. Belangrijkste voordeel, het boek is ontspannend en het heeft een happy end. Je houdt er dus een goed (klimaat)gevoel aan over.