Ook landbouwsector vraagt betonstop

Veel oude boerderijen worden opgekocht om er villa's, tuincentra of bandencentrales van te maken

De strategische adviesraad landbouw (SALV) onderschrijft in een nieuw advies de ambitie van het Beleidsplan Ruimte Vlaanderen om de inname van open ruimte een halt toe te roepen. Landbouworganisaties zijn vooral bezorgd over de sluipende inname van landbouwgronden. Leegkomende boerderijen worden voor veel geld opgekocht voor activiteiten die weinig of niets met landbouw te maken hebben, omliggende landbouwgronden worden als tuin gebruikt, weiden worden opgekocht om paarden te houden. Daardoor stijgen de grondprijzen en blijft er hoe langer hoe minder ruimte voor landbouw over.  

Verborgen veranderingen

Een steeds groter aandeel van de landbouwgebouwen wordt gebruikt voor niet-landbouwfuncties. Zo worden heel wat leegkomende boerderijen opgekocht om er villa’s van te maken. Het is geen uitzondering dat hoeves worden verkocht met 4 à 5 ha landbouwgrond er bij, die vervolgens wordt omgezet in een tuin. Zo gaat heel wat landbouwgrond verloren. 

Bandencentrales en hobbyweiden

Voormalige landbouwgebouwen zijn ook gegeerd voor een aantal economische activiteiten. Tuincentra, bandencentrales of groothandelaars kunnen zich hier vestigen. Voor hen is het vaak een goedkoper alternatief dan grond aankopen op een bedrijventerrein. Vandaag zijn ongeveer 20.000 niet-landbouwbedrijven actief in landbouwzones. Veel van die activiteiten hebben bovendien geen vergunning.
 
Ook landbouwgrond die niet aan een hoeve gekoppeld is, wordt meer en meer gebruikt voor niet-landbouwdoeleinden. Het bekendste voorbeeld is de paardenhouderij. Landbouwgebieden worden opgekocht om er paarden te laten grazen, aan veel hogere prijzen dan wat standaard is voor landbouwgrond. Ongeveer een derde van alle weilanden in Vlaanderen bestaat uit hobbyweiden van mensen die paarden houden.

Prijzen gaan de hoogte in

Door die sluipende inname van landbouwgronden gaan de prijzen van landbouwgronden en -gebouwen de hoogte in. Daardoor wordt het voor startende landbouwers stilaan onmogelijk om nog grond te kopen. En omdat voor leegstaande boerderijen veel geld wordt geboden door niet-landbouwers, schiet er vaak niets anders over dan opnieuw open ruimte aan te snijden en er een nieuw landbouwbedrijf op te zetten. Waardoor de druk op de open ruimte verder toeneemt. 

Urgentie

Daarom vraagt de SALV om snel werk te maken van het Beleidsplan Ruimte Vlaanderen. Dat moet ondersteund worden door een strikter vergunningen- en handhavingsbeleid, om de grondprijzen onder controle houden. De urgentie daarvan kan niet onderschat worden, aldus het advies. Anders vreest de SALV dat er in 2050 geen ruimte meer is voor landbouw in Vlaanderen. 

Bouwshift Landbouw

Meer over Bouwshift, Landbouw