Water voor later - en voor iedereen?

Met een groot droogterisico en een slechte waterkwaliteit schiet het waterbeleid in Vlaanderen fors te kort. En daar betalen vooral sociaal zwakkeren een hoge prijs voor. Daarom steunt Reset.Vlaanderen de oproep om meer ambitie aan de dag te leggen in de Vlaamse waterplannen, die nog tot 14 maart in openbaar onderzoek zijn.

Een waterbeleid dat niet ambitieus is, heeft gevolgen voor de hele bevolking. En daar liggen de mensen van wakker. Voor werknemers heeft het waterbeleid een impact op hun job. 1 op de 5 werknemers in Vlaanderen werkt in een waterintensieve sector. Zo leidt aanhoudende droogte bijvoorbeeld tot hinder en economische schade in deze sectoren.

Toenemende waterarmoede

Ook mensen in armoede zijn vragende partij om mee te debatteren over de toekomst van hun planeet, die ook hun toekomst is en die van hun kinderen. Dat blijkt ook uit het tweejaarlijks rapport van steunpunt tot bestrijding van armoede, bestaansonzekerheid en sociale uitsluiting, waar ook het thema water werd uitgelicht.

Hoewel water levensnoodzakelijk is, is de toegang tot water voor vele mensen in armoede vandaag niet gegarandeerd. Oproepen en maatregelen om zuinig met water om te springen vanuit een bekommernis voor een duurzame toekomst, leggen de ongelijkheden in de toegang tot water bloot. Terwijl sommige mensen hun zwembad vullen met drinkwater, kunnen anderen niet eens een douche nemen. Waterarmoede is een onderbelicht, maar stijgend fenomeen. Volgens een rapport uit 2018 van de Koning Boudewijnstichting leeft één op de negen gezinnen in Vlaanderen in waterarmoede (gezinnen waarbij de waterfactuur meer dan 2,2% van het inkomen bedraagt).

De mogelijkheden om minder water  te gebruiken zijn bijzonder ongelijk verdeeld. Veel van deze initiatieven, zoals het opvangen van regenwater, zijn niet bereikbaar voor mensen met een laag inkomen. Als huurder is de kans bovendien klein dat de eigenaar of sociale huisvestingsmaatschappij investeert in waterbesparende technieken zoals een regenput, spaarknoppen voor toiletten of douche.

Waterarmoede is een onderbelicht, maar stijgend fenomeen. Veel van de initiatieven om minder water te verbruiken, zoals bijvoorbeeld het opvangen van regenwater, zijn niet bereikbaar voor mensen met een laag inkomen.

Als netwerk vinden wij de stroomgebiedbeheersplannen niet ambitieus genoeg. Als we niets doen aan de verdroging en aan de vervuiling van ons oppervlaktewater en grondwater zullen er belangrijke investeringen nodig zijn om water te bufferen voor drogere periodes en zal de kost om dit water te zuiveren tot drinkwater verder stijgen. Deze prijsstijging zal iedereen treffen die drinkwater nodig heeft, de burgers, de industrie... maar vooral degenen die nu al in waterarmoede leven. Zo dreigen meer en meer mensen in een situatie van waterarmoede te verzeilen. Vlaanderen moet het zesde Duurzaam ontwikkelingsdoel van de Verenigde Naties ernstig nemen en toegang tot ‘schoon water en sanitair’ voor iedereen realiseren. Dat start met een ambitieus beleid, waarbij mensen geïnformeerd en betrokken worden. Daarnaast moet de bouw en renovatie van duurzame woningen – voor eigenaars met een laag inkomen en voor sociale en private huurders – gestimuleerd worden. Hierop inzetten draagt niet alleen bij aan de realisatie van het recht op wonen voor iedereen, maar zorgt ook voor een betere gezondheid van zijn bewoners, voor mogelijkheden tot creatie van kwalitatieve jobs en ook voor minder waterverbruik aan de kraan.

Daarom steunt Reset.Vlaanderen de campagne #watervoorlater van de watercoalitie, een groep milieuverenigingen die zich verenigd hebben rond het thema.

Dit artikel kwam tot stand in samenwerking met Join For Water.

Reset.Vlaanderen #watervoorlater